|
Gün
ışığında bulunan ULTRAVIOLE(UV) ışınlarının göze çeşitli zararlar
verdiği bilinmektedir. Diğer gözlük camları önemli ölçüde koruma sağladığı
halde normal beyaz gözlük camları UV ışınlarını geçirmektedir. Bu
nedenle normal UV geçiren beyaz gözlük camları yerine UV ışınlarını
kesici beyaz gözlük camları üretilmeye başlanmıştır.
Mineral Camın
Özellikleri
Normal
Kalınlıkta
Ağır
Kolay çizilmez
Kırılgan
Transperensi (şeffaflığı
) iyi
Yansıması fazla
Kolay buğulanır
Kolay toz tutmaz
Temizlemesi kolay
Birçok kimyasal maddeden
etkilenmez
Sıcaktan etkilenmez
Montaj riziko fazladır
Güneşin zararlı ışınlarını
-UV geçirir
Zamanla transperensi değişmez
Çap ölçüsü zamanla
değişmez
Ancak fabrika koşullarında
renklendirilir
Genellikle kahverengi
tonlarında renklendirilebilir.
Kırma indeksi yüksek
1.512
Fiyatı ucuz - Kolay elde
edilebilir.
Colormatik(Rodenstock
firmasının tescilli ismidir.) olarak bilinen fotokromik camlar ultraviole,
enfraruj ve görünen ışıktan gözleri sınırlı korudukları , ışıksız
ortamda renkleri çok ideal ölçülerde ve çabuk açılmadığı için, güneş
gözlüğü veya renksiz gözlük gibi etkili görüş sağlayamazlar . Hatta ,
akşam karanlığında sahip oldukları renk yüzdesinde ( % 15-20) görüşü
azaltırlar.
Fotokromik camların
alaca karanlıkta ve karanlıkta kullanılması , hem göz için , hem görüş
için zararlıdır. (Örneğin , bu koyulukta bir cam ortam görülmediği için
trafikte ciddi kazalara neden olabilecektir.) Kısaca az ışıklı ortamlarda iş
yapanlar , akşam ve gece araç kullanmak zorunda olanlar kesinlikle renksiz ve
yansımasız beyaz cam kullanmak zorundadır.
Fotokromik Camın
Özellikleri
Normal
Kalınlıkta
Mineral beyaz camdan daha
ağır
Kolay çizilmez
Kırılgan
Transperensi (şeffaflığı
) yok
Yansıması fazla
Kolay buğulanır
Kolay toz tutmaz
Temizlemesi kolay
Birçok kimyasal maddeden
etkilenmez
Sıcaktan etkilenmez
Montaj riziko fazladır
Güneşin zararlı ışınlarını
-UV geçirmez.
Zamanla transperensi değişmez
Çap ölçüsü zamanla
değişmez
Fabrika koşullarında
civa kullanılarak renklendirilir
Genellikle kahverengi ve
füme tonlarındadır.
Kırma indeksi yüksek
1.512
Fiyatı biraz yüksektir - Kolay elde
edilebilir.
Gün içinde bulunan UV ışınlarını
kesici özelliğe sahip, mineral camlara oranla daha kalın fakat kullanılan
plastik materyallerden dolayı daha hafif, kırılma riski taşımayan ve kolay
renklerdirilen 1.503 kırılma indeksli bir camdır.
Organik Cam Özellikleri
Daha kalın
Hafif (yarı yarıya)
Kolay çizilir
Kırılmaya dayanıklı
Transperensi (şeffaflığı
az)
Yansıma az
Kolay buğulanmaz
Kolay toz kapar
(elektrostatik nedenle)
Özel silme bezi
ile temizlenir.
Bazı kimyasal
maddelerden etkilenir
Sıcaktan etkilenir
Montaj riski azdır
UV geçirmez
Zamanla
transperensi azalır
Çap ölçüsü
zamanla küçülür
Kolay
renklendirilir
Her renk yapılabilir
Kırma indeksi düşük
1.503
Daha pahalı –
polimerasyon ürünüdür.
Polikarbonat Camlar normal organik
camlara göre darbelere karşı 7.6 kat daha dayanıklıdırlar.
Boş zaman aktivitelerinde, çalışırken ve spor yaparken en iyi korumayı sağlar.
Çocukların kullanımı için en uygun camlardır. Darbelere karşı çok dayanıklıdırlar.Aşınmaya
dirençli kaplama yapıldığında çok uzun süre kullanılabilir. % 99 UV
koruma sağlar ve çok hafiftirler. Çok yüksek göz numarasına sahip
olanlarda high index özelliğinden dolayı kullanım kolaylığı sağlar. Özel
ayna kaplama yapılabildiği gibi hafif renklendirilebilirler de. Varilux
comfort teknolojisi ile de uyumludur.
Genellikle ince film şeklinde iki cam
tabakası arasına veya renkli plastik cama yapıştırmak ve sıkıştırmak
suretiyle elde edilen güneş camlarıdır.Diyoptrili olanları imalat güçlüğünden
dolayı çok pahalıdır. Binicilik, Bisiklet sürme , balık tutma gibi bütün
güneş cam kullanımı gerektiren sporlarla kullanılabilir.
% 100 UV- Koruma sağlarlar.
Hammaddesinden
renkli camlardır. Kahve renginde üretilmektedir. Renginin sabit olmasından
dolayı pek tercih edilmez.
ORİJİNAL
RENKLİ camın özellikleri
Normal
Kalınlıkta
Ağır
Kolay çizilmez
Kırılgan
Transperensi (şeffaflığı
) az
Yansıması fazla
Kolay buğulanır
Kolay toz tutmaz
Temizlemesi kolay
Birçok kimyasal maddeden
etkilenmez
Sıcaktan etkilenmez
Montaj riziko fazladır
Güneşin zararlı ışınlarını
-UV geçirmez
Zamanla transperensi değişmez
Çap ölçüsü zamanla
değişmez
Ancak fabrika koşullarında
renklendirilir
Genellikle kahverengi
tonlarında renklendirilebilir.
Kırma indeksi yüksek
1.512
Fiyatı ucuz - Kolay elde
edilebilir.
Binlerce renk çeşidi olabilir. Deneme yöntemiyle
kullanıcı kendine özel renk çıkarabilir. Renklenme sadece güneş gözlüklerinde
olmaz , genel olarak bütün camlara uygulanabilir.
Bina içerisindeyken
hafif renklenme florasan ışınlarının parlaklık etkisini azaltır.
Güneş gözlüklerinde
koyu renklendirme UV koruma ile birlikte kullanılır.
Organik gözlük camlar,
sıcak renklendirme tekniği ile hafif renk verilebilir. Solüsyonun içerisinde
ne kadar tutulursa o kadar koyu renklendirme elde edilir.
Mineral gözlük camları
iki türlü renklenir:
Üretimden
direkt renkli cam olarak çıkarmak.
Özel
bir vakum kabında renklendirme yapılarak.


Geleneksel CROWN camların kırma indeksi n=1.512 dir. Bu camlar bugün bile çok
tercih edilen ve kullanılan camlardır. Optik sanayinin en kolay ve en ucuz
temin edebildiği bu hammadde ,aslında küçük diyoptriler için idealdir.
Ancak miyop , hipermetrop
, astigmat veya bunların kombinasyonları 2 diyoptriyi geçtiğinde , camın
kenarlarındaki veya ortasındaki kalınlık estetik olarak sorun çıkarttığı
gibi , ağırlık da gözlüğün konforunu azaltır. Bu durumda high indeks
denilen ve kırma indeksi 1.6 veya 1.7 hatta 8 diyoptriyi geçen görme kusurlarında
n= 1.9’u bulan özel high index gözlük camları kullanılır. Camın kırma
indeksi yükseldikçe , kenar ve orta kalınlıklar , ağırlık azalır. Uygun
ve fazla büyük olmayan çerçeveler tercih edilerek kalınlık ve ağırlıktan
daha fazla korunabilir. Uygun cam ve çerçeve ile 8 diyoptri miyop camın kenar
kalınlığı 2 diyoptri bir crown camın kenar kalınlığına indirgenebilir.
Böyle bir gözlük gün boyu rahatlık sağladığı gibi , kullanan kişiye de
yüksek diyoptrili gözlüklerin dezavantajlarından ve kalın camlı gözlük
kompleksinden kurtarır.
Hipermetrop camlarda orta
kalınlık , hem camın kırma indeksine hem de çapa bağımlıdır. Çap küçüldükçe
cam incelir. orta kalınlığı minimuma indirgenmiş yüksek kırma indeksli
bir hipermetrop cam , aynı diyptrideki bir crown cama göre daha estetik görünüşlü
, daha hafif ve gözü büyütme etkisi daha azdır.
Astigmatik camlar , ya
miyop karekterli ya da hipermetrop karekterlidir. Bu camlar çerçeveye monte
edilirken , reçetede bildirilen aks derecelerine göre çerçeveye yerleştirilirler.
Sıfır dereceden 180 dereceye kadar belirtilen astigmat aksların 180 derece ve
civarında olanlarına horizantal , 90 derece ve civarında olanlara vertikal ,
bu iki derece arasında kalanlara da oblik astigmat denir.
Miyopluk astigmat gözlük
camlarında , yani konkav astigmat camlarda 180 derece civarında aksların
montajı daha kolaydır. Bunların çerçevedeki duruşu daha esnektir. Çünkü,
her iki türde de kalınlığı oluşturan kısımlar camın üst ve alt bölgelerinde
yer almış , montaj anında da genellikle bu duruma uygun seçilen dikdörtgen
veya elipsoid bir çerçevede bu kalınlıklar kesilerek giderilmiştir.
Mineral camların high
indeks türleri olduğu gibi, organik camların da high indeks türleri vardır.
Mineral camlarındakine ulaşmasa bile , n= 1.6 indeksli organik camlar 6
diyoptriye kadar tavsiye edilebilir. Organik cam imal eden firmalar curve
azaltarak (flat) ve camı ASFERİK işleyerek de inceleği sağlamaktadırlar.
Kullanılan hammadde , camın işlenişindeki farklılık , organik camın
imalatında karşılaşılan zorluklar ve rizikolar , bu camların fiyatını
crown camlara göre arttırmaktadır ama bunun yanında sunduğu konfor ve
avantajlar yine de tercih edilmelerine sebep olmaktadır.
İnceltilmiş
Mineral Cam özellikleri:
İnce
Ağır
Kolay çizilmez
Kırılgan
Transperensi mükemmel
Yansıması minimum
Kolay buğulanır
Kolay toz tutmaz
Özel silme bezi ile
temizlenir
Birçok kimyasal maddeden
etkilenmez
Sıcaktan etkilenmez
Montaj riski fazla
UV ışınlarını kısmen
geçirir
Zamanla transperensi değişmez
Zamanla çap ölçüsü
değişmez
Ancak özel siparişle
renk verilir
Ancak kahverengi tonlarında
renklenir
Kırma indeksi yüksek
Fiyatı organik high
indekse göre daha ucuz
Tek cam değiştirilmesi
halinde renk, reflection, farkı olmaz
İnceltilmiş Organik Cam özellikleri:
Yüksek
diyoptrillerde % 10 civarı Daha kalın
Hafif (yarı yarıya)
Kolay çizilmez (
mineral kadar sert değil)
Kırılmaya dayanıklı
Transperensi iyi
Yansıma minimum
Kolay buğulanmaz
Kolay toz kapar
(elektrostatik nedenle)
Özel silme bezi
ile temizlenir.
Bazı kimyasal
maddelerden etkilenir
Sıcaktan ( 60 0
nin üstünde )etkilenir
Montaj riski azdır
UV geçirmez
Zamanla
transperensi değişir
Ancak özel siparişle
renklenir
Her renk yapılabilir
Kırma indeksi Yüksek
İnceltilmiş
mineral cama ve numara farklarına göre % 20-25
daha pahalı
Sonradan imal
edilen camı rengi ,reflektionu ,kalınlığı ilk camdan
farklı olabilir.
Genellikle
40 yaşından sonra gözün yakın mesafeye uyum zorluğu başlar ve yaşla
orantılı olarak uyum problemi de artar.
Presbiyobi olarak adlandırılan
bu fizyolojik olgu , hem uzak kırma kusuru olanlarda , hem de emetrop denilen
ve hiçbir kırma kusuru olmayanlarda meydana gelebilir. Presbiyobi geliştikçe
, single vision denilen tek odaklı yakın gözlüklerin kullanımı zorlaşır.
Hele uzak görüşü uzak gözlüğü ile , yakın görüşü yakın gözlüğüyle
sağlamaya çalışan kişilerin , günlük yaşamları ve aktiviteleri gözlük
takıp çıkarmakla kısıtlanır; dikkat dağılır , gözlükle meşgul
olmaktan dolayı sakarlık artar.
Emetrop gözlerde 40 yaşlarında
+ 0.75 veya +1.00 civarındaki hipermetrop diyoptri, özellikle uzun süreli
okumaları kolaylaştırır. Çıplak gözle bir saati geçen okumalarda gözlerde
yanma hissi , sulanma , uyku belirir . Gözü aşırı uyum yapmaya zorlamak , göz
hastalıklarına da zemin hazırlar.
Okuma anında göze direkt
gelmeyen endirekt ve yeterli bir aydınlatma kullanılmalı ve okunacak zemini
bu ışığa dik getirmeye özen göstermelidir. Göz ile okunan cisim arasında
, yazının büyüklüğüne göre mesafe olmalıdır. Bu mesafe 30 ile 50 cm
arasında olmalıdır. İdeal okuma mesafesi kabul edilen 35-40 cm , bazen
gazete gibi geniş açılım gösteren şeylerde gözden uzaklık uç noktalarda
50 cm yi bulur.
Bilinen en eski multifocal camdır. İki bölümlü bir cam şeklidir. Yuvarlak(round),
boydan boya(executive), düz(straight), kurveli(curve) sepmentli olan türleri
vardır. Daha yüksek kırma indeksli camın uzak dyoptiriyi ihtiva eden
ana gövdeye gömülmesi esasına göre imal edilir. Alt kirpik hizasına takılan
yarım gözlük, uzak görüşe fazla engel olmazken ilerleyen yaşlarda +2.00
dyoptiriyi geçen bir yakın gözlüğü, ancak okuma alanı ile sınırlı kalır.
Bu dyoptiriyle uzağa bakmak ve net görmek mümkün olmadığı gibi mide
bulantısı yapacak kadarda kişiyi rahatsız eder. Bu güçlükleri ortadan
kaldırmak varifocal cam kullanmakla mümkündür.
Zeiss firması tarafından Varifocal olarak adlandırılan bu cam türü
Rodenstock da PROGRESİVE, Essilor da VARILUKS, Nikon da PRESSİO olarak İşbir
de SELECTIVE ve APTİVE olarak adlandırılmıştır.
Presbiyobi için geliştirilen
en yeni ve popüler multifocal türü varifocallardir. Varifocal camların bu
kadar ilgi görmesinin nedeni , bir yakın gözlüğüne veya bir bifocal gözlüğe
kıyasla taşıdığı üstünlüklerdir. Kullanıcısına 30-40 cm den başlayarak
her mesafede kısıtlı da olsa görüş sağlayabilmektir. Üstelik , görüş
bifocallerde olduğu gibi kesintiye uğramaz. İmalatında kullanılan yüksek
teknoloji nedeniyle , varifocal camların fiyatı ekonomik değildir.
Camın bünyesindeki
progressive değişimler , kullanıcıyı görmek istediği yere en ideal bakış
ve baş pozisyonunda bakmaya zorlamaktadır. Burun ucu daima görülmek istenen
yeri işaret etmelidir ki her mesafe ,her yükseklik görülebilsin .Yan bakışlar
, eğri bakışlar görüşü azaltır veya imkansızlaştırır.
Camın tasarım
felsefesinde de bu gerçek vardır. Progresyen , tamamen ideal bakış açılarına
göre verilmiştir. Örneğin , insan göz hizasında bir yere bakarken baş düz
durumda çene düz ve burnun ucu bakılan yönü gösterir. Bu pozisyondaki bir
insana okumak için bir cisim verildiğinde , gözlerin aşağı bakası , okuma
eylemini gerçekleştirmek için yeterlidir. Ayrıca , başı aşağı eğmek
gerekmemektedir. Baş aynı durumda iken masa üstündeki bir cismi görebilmek
için , göz orta mesafe kabul edilen 70-100 cm uzaktaki bir mesafeye bakar ve
yine görüş elde edebilir.
Kısaca , varifocal
camlarda her mesafeyi görebilmek mümkündür; ancak gözün o mesafeyi görebilecek
uygun pozisyonu alması gerekir. Varifocallerde alışmayı gerektiren en önemli
unsur budur. Varifocal camların mineral , organik fotokromik ve high index türleri
olabileceği gibi progresyonları , (geçişleri ) okuma alanları farklı türleri
de vardır. Örneğin , kapalı mekan kullanımı için , günlük aktivite için
geliştirilmiş türler. Bunların bazılarında uzak görüş ve bazılarında
da yakın görüş önemsenmiştir.
Varifocal camlar için
yerli yerinde duran , kaymayan kemik çerçeveler tavsiye edilebilir. Fakat
genellikle metal çerçeveler, burun padlerinin ayarlanabilir olması nedeniyle
tercih sebebidir.
Organik gözlük camların üzerine yapılan aşınmaya dayanıklı kaplamadır.
Organik gözlük camları mineral camlara göre daha yumuşak oldukları için
daha kolay aşınırlar. Mineral cam aşınmaya göre daha dayanıklıdır , ama
daha da ağırdır ve kolay kırılır.
Camlar üzerinde
ışık yansıması(Reflection) oluşur. Bu bir doğa kanunudur. Bunun nedeni,
ışığın havada ve camda farklı hıza sahip olmasıdır. Gözlük kullanmıyorsa,
yansımalar gözlerin maruz kalmayacağı bir rahatsızlıktır. Oysa gözlük
camının iç ve dış yüzeyinde meydana gelen yansımalar gözlük kullanan kişiyi
rahatsız eden gölgeler ve yan görüntüler oluşmasına yol açar. Işığın yansımasını
ve gözü kamaştırmasını önlemek için yapılan bir kaplama türüdür.
Antrefle kaplama çevreden gelen (neon ışıkları , sokak lambası ışıkları...)
ışınların hoş olmayan yansımalarını elimine eder. Kaplamanın fiziksel
özellikleri öyle hesaplanmıştır ki, geri yansıyan ışık parçacıkları
birbirlerinin etkilerini azaltır, hatta ortadan kaldırarak camdan daha fazla
ışık geçmesini sağlarlar. Kaplamanın kalitesi arttıkça bu etki artar.
Kaplamanın türüne göre cam üzerinde etkisi azalmış beyaz ışığın
mavi, viyole, gold, yeşil refleleri vardır. Cam hafif eğilerek bu refleler görülür
hale gelir.

Soldaki normal
cam sağdaki ise antrefleli camdır:
Bütün
organik ve mineral gözlük camlarına uygulanabilmektedir. Özellikle organik
camlar çok kolay çizilebileceğinden, antrefle kaplı olmayan gözlük camları
da gece görüşü azaltıp araba kullanmayı zorlaştıracağından gözlük
camlarının antrefle kaplı olarak kullanılması önemle tavsiye edilir.
Camlar yumuşak bir bezle silinmeli, kışın radyatör üzerine ya da araba içinde
açıkta bırakılmamalıdır.
Hydrophobic
(su tutmama) kaplama, cam yüzeylerinde su kalmasını ortadan kaldırdığı
gibi, kirlenmeye karşı da bir önlem olup, cam kirlendiğinde de kolayca
temizlenmesini sağlar.
Gözün hareketi 6 adet kas hareketi ile sağlanır . Eğer kaslar birlikte
hareket etmezlerse gözde şaşılık meydana gelir .
Bir göz herhangi bir
cisme odaklaştığında diğer göz bu göze yaklaşır veya uzaklaşır. Bunun
neticesinde de çift görme meydana gelir . Şaşı olan göz tembelleşir ve görme
oranı diğer göze göre azalır. Gözlerin beraber hareket etmelerini sağlamak
için de normal camlarla bağlantılı olarak prizmatik camlar kullanılır.
Fresnel
Prizması yumuşak bir yapıya sahip olup küçük prizmalar serisi şeklinde
imal edilir. Bu özelliği ile de klasik prizmalara göre etkisini daha çabuk gösterir.
Fresnel son derece hafif ve estetik olup 4, 6, 8, 10, 12, 15, 20, 25, ve 30
prizma diyoptrilerinde imal edilir.
|